SyRI wetgeving in strijd met EVRM

19 feb 2021

Voor het toeslagenschandaal had de overheid al eerder problemen met haar methodes om fraudeurs te vinden. Op 2 februari 2020 oordeelde de rechter namelijk dat de SyRI-wetgeving, systeem Risico Indicatie, waarmee de overheid allerlei vormen van fraude  probeerde te voorkomen en te bestrijden, in strijd is met het Europees Verdrag voor de Rechten voor de Mens (EVRM). De rechtzaak tegen de staat werd in 2018 gestart door onder andere het Nederlandse Juristen Comité voor de Mensenrechten en FNV. Zij claimden dat de wetgeving in strijd is met meerdere internationale verdragen, waaronder artikel 8 van het EVRM, waarin het recht op respect voor het privéleven wordt beschermd.

Het beoordelingskader

De rechter heeft de wetgeving uiteindelijk onverbindend verklaard wegens strijd met artikel 8 EVRM. Artikel 8 bevat in haar tweede lid een clausule waar overheden zich op kunnen beroepen om een inbreuk op het privéleven te rechtvaardigen. De inbreuk moet wel aan een aantal eisen voldoen. Hij moet een basis hebben in de wet, noodzakelijk zijn in een democratische samenleving en onder een van de specifieke doelen vallen die in het tweede lid genoemd worden.

De afwegingen van de rechter

De rechter oordeelde dat de afweging die gemaakt moet worden voor de noodzaak, de balans tussen de inbreuk en het gediende belang, geen inbreuk op de schaal van de SyRI-wetgeving rechtvaardigde. Voor het maken van de afweging waren er twee factoren die de rechter zwaar meenam. Ten eerste geeft de rechter aan dat Nederland, als ondertekenaar van het EVRM, een bijzondere verantwoordelijkheid heeft bij de toepassing van nieuwe technologieën, zoals geautomatiseerde besluitvorming. Er moet extra worden gelet op voordelen van de technologie tegenover de inbreuk van die technologie en dat is bij SyRI dus niet voldoende gebeurd. Ten tweede moet een inbreuk op het privéleven gerechtvaardigd worden en daarvoor moeten de regels voor het inzetten van die inbreuk inzichtelijk en controleerbaar zijn. Ook dit was bij SyRI niet het geval, omdat de beslisstappen van de software niet openbaar zijn gemaakt.

Waarom het EVRM en niet de grondwet?

Nu zou je je af kunnen vragen waarom de partijen zich beroepen op het EVRM en niet gewoon op de grondwet, daar is namelijk in artikel 10 ook een recht op de eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer opgenomen. De reden dat de partijen zich hier niet op beroepen is dat de Nederlandse rechter wetten die door de Staten-Generaal zijn gemaakt, niet mag toetsen aan de Grondwet (dit staat in artikel 120 van de Grondwet.) Echter moet de rechter wetten die in strijd met internationale verdragen zijn onder sommige omstandigheden onverbindend verklaren (artikel 93 en 94 Grondwet). Daarom gebruiken de partijen dus het EVRM en niet de Grondwet.

Artikel is geschreven door Robin Verhoef.

Robin Verhoef

Robin Verhoef

    Contact

      Uber-chauffeurs nu ook werknemers
      Lees meer
      Merken op verzenddozen: mag dat wel?
      Lees meer
      Kortingsperiode op merk- en modelregistraties verlengd
      Lees meer
      Nieuwsbrief voor datascience ondernemingen
      Lees meer
      Kun je een auteursrecht krijgen op een algoritme?
      Lees meer
      Financiële mogelijkheden voor groei van een onderneming
      Lees meer
      Wie is aansprakelijk bij een ransomaanval?
      Lees meer
      Paralympier aangereden door zelfrijdende bus
      Lees meer
      Wapenen tegen copycats? Registreer je merk!
      Lees meer
      Recept en foto’s gekopieerd door Sonja Bakker: plagiaat of auteursrechtinbreuk?
      Lees meer
      Inwerkingtreding van EU Open Data richtlijn
      Lees meer
      Risico check voor AI toepassingen
      Lees meer
      AI-systeem als uitvinder?
      Lees meer
      Een AI-systeem als baas?
      Lees meer
      IE in de holding
      Lees meer
      Ook het verwerken van voertuigdata is begrensd
      Lees meer
      Online oplichting en zakelijke identiteitsfraude: wat te doen?
      Lees meer
      Succesvol webinar Fashion & Law deel 2
      Lees meer
      Gebruik van cookies in jouw webshop: Aan welke regels moet ik mij houden?
      Lees meer
      EK-gekte losgebarsten: KNVB vs. Jumbo
      Lees meer
      Belangrijke wijzigingen auteursrecht: makers en exploitanten
      Lees meer
      Jouw eigen gezicht als merkregistratie: kan dat?
      Lees meer
      Legal Department as-a-Service
      Lees meer
      Misleidende duurzaamheidsclaims in de modebranche: Waar moet ik op letten?
      Lees meer
      Nieuwe gezondheidsclaim: wetenschappelijk bewijs vereist
      Lees meer
      Er is ruimte voor onderhandeling bij Arbitvoorwaarden
      Lees meer
      Succesvol webinar legal voor AI startups/scale-ups
      Lees meer
      Schadevergoeding na hack persoonsgegevens?
      Lees meer
      Software as a Service: grip op data
      Lees meer
      Succesvol webinar Praktijkvoorbeelden van AI, E-Health en contractering in de zorg
      Lees meer
      Nieuwe Europese regels voor artificial intelligence
      Lees meer
      Successful webinar NDA, secrecy and cooperation
      Lees meer
      Het delen van data en vertrouwelijkheid
      Lees meer
      Drowned in the sun
      Lees meer
      Nooit geschoten is altijd mis: Tommy Hilfiger vs. Facebook uiteengezet
      Lees meer
      Intellectueel eigendom en Tech: waar moet je op letten?
      Lees meer
      Reclame maken voor corona zelftesten
      Lees meer
      Wilt u weten of uw merk nog vrij is?
      Lees meer
      Later als ik groot ben..
      Lees meer
      Het gebruik van (framed) hyperlinks vs. het auteursrecht
      Lees meer
      Nieuwsgierig en creatief meedenken, Jos van der Wijst
      Lees meer
      Succesvol webinar beschermingsmogelijkheden van AI
      Lees meer
      Exclusiviteitsafspraak in een samenwerkingsovereenkomst
      Lees meer
      Succesvol webinar Fashion & Law deel 1
      Lees meer
      Een geschil/discussie kan ook snel en voor redelijke kosten worden opgelost
      Lees meer
      Google verwijdert (onterechte?) negatieve recensie niet
      Lees meer
      Succesvol webinar AI in de Zorg
      Lees meer
      Hoezo kan ik geen eigenaar zijn van (zorg)data?
      Lees meer
      Functie van cosmetische producten verplicht op verpakking
      Lees meer
      Modelrecht en auteursrecht op inwerpzuil
      Lees meer
      Merkonderzoek: Hoe voorkom je merkinbreuk?
      Lees meer
      Doorhaling van een merkregistratie
      Lees meer
      Een webshop: mag alles zomaar of gelden er regels?
      Lees meer
      Kortingsregelingen voor MKB-ondernemers bij juridisch advies
      Lees meer
      Opzetten modelabel: waar moet je aan denken?
      Lees meer
      Een merk moet ook daadwerkelijk gebruikt worden
      Lees meer
      Mag je foto's van werknemers gebruiken?
      Lees meer
      Sinterklaas is toch gewoon sinterklaas?
      Lees meer
      Aanbevelingen aansprakelijkheid bij AI
      Lees meer
      Het nieuwe algoritmeregister van de gemeente Amsterdam
      Lees meer
      Algoritme via Detachering
      Lees meer
      Algoritme als Software
      Lees meer
      Mensgerichte Artificiële Intelligentie sessie van NL AI coalitie
      Lees meer
      Auteursrechten & Artificial Intelligence
      Lees meer
      Is nieuwe wet- of regelgeving nodig voor AI?
      Lees meer
      Positiemerk: kan je dat beschermen?
      Lees meer
      Algoritme als een Dienst
      Lees meer
      Van wie is het model?
      Lees meer
      Who owns an algorithm? How do you share data? What are legal aspects of AI?
      Lees meer
      Beperkingen in licentieovereenkomst door mededingingsrecht
      Lees meer
      Is een registratiedossier beschermd door auteursrecht?
      Lees meer
      Wees de copycats voor!
      Lees meer
      AI & Privacy in de zorg, een gelukkig huwelijk?
      Lees meer
      Wie is verantwoordelijk voor de analyse door een algoritme?
      Lees meer
      Hoe om te gaan met de inkoopvoorwaarden AI van gemeenten?
      Lees meer
      Mag ik een zelftest voor corona verkopen?
      Lees meer
      Inspiratie in de fashion industrie: wat zijn de grenzen?
      Lees meer
      Wanneer heeft een IT leverancier aan zijn inspanningsverplichting voldaan?
      Lees meer
      Gaia-X biedt Europese landen oplossing voor beheer en gebruik van data
      Lees meer
      Er komt een nieuwe rechtsvorm: de maatschappelijke BV
      Lees meer
      Hulp bij verwijderen van vervelende YouTube video’s: een stappenplan
      Lees meer
      Agentuur- en bemiddelingsovereenkomst, wat is het verschil?
      Lees meer
      Merkgebruik bij import producten en doorverkoop
      Lees meer
      BG.legal ontvangt subsidie voor AI kennisplatform
      Lees meer
      Voor wiens rekening komt trage werking softwaresysteem; klant of leverancier?
      Lees meer
      Software / data overeenkomsten
      Lees meer
      NVM is niet verplicht om VBO-leden toegang tot data te geven
      Lees meer
      Bescherming merkrecht: hoe ver gaat dat?
      Lees meer
      Vernietiging van een ingeschreven merk: hoe dan?
      Lees meer
      Nakoming verplichtingen uit een pilotcontract software
      Lees meer
      Een toelichting op de ‘visie op datadeling tussen bedrijven’
      Lees meer
      Nieuwsbrief Tech - meld je aan
      Lees meer
      NL Digital voorwaarden 2020: verbetering positie IT leverancier
      Lees meer
      Een kritische blik op de Corona-apps van de overheid
      Lees meer
      De roep om het vrijgeven van voertuigdata
      Lees meer
      Domeinnamen
      Lees meer
      Voorbeeld tijdelijke licentie voor productie hulpmiddelen tijdens Corona crisis
      Lees meer
      Nieuwsbrief BG Tech: de uitdagingen voor IP en Technologie & gratis webinar corona
      Lees meer
      Tekort materialen corona bestrijding. Is 3D printing of dwanglicentie oplossing?
      Lees meer
      Europese perspectieven op AI medische hulpmiddelen
      Lees meer
      Databankenrecht
      Lees meer
      Checklist data sharing agreement
      Lees meer
      De verkoop en verpanding van data
      Lees meer
      Data en ethiek
      Lees meer
      Het delen van data
      Lees meer
      De bescherming van data
      Lees meer
      Het eigendom van data
      Lees meer
      Data
      Lees meer
      Wanneer kan een IT overeenkomst worden ontbonden?
      Lees meer
      De octrooigemachtigde en het faillissement (deel 3)
      Lees meer
      Wie heeft recht op de domeinnaam?
      Lees meer
      De octrooigemachtigde en het faillissement (Deel 2)
      Lees meer
      Geslaagde bijeenkomst Blockchain & Food tijdens Den Bosch Data Week
      Lees meer
      Seminar 19 november: Investeren en financieren 2.0
      Lees meer
      De octrooigemachtigde en het faillissement (deel 1)
      Lees meer
      Kartelverbod ook bij (Tech-)licenties en samenwerkingscontracten aanwezig
      Lees meer
      Den Bosch Data Week: Practical experiences Blockchain and Food
      Lees meer
      Productomschrijving op een website. Auteursrecht mogelijk?
      Lees meer
      Nieuw Intellectueel Eigendomsrecht/ IT recht advocatenkantoor in Eindhoven
      Lees meer
      Tips voor het verkrijgen van auteursrechten
      Lees meer
      Auteursrecht op website(teksten)
      Lees meer
      Het beëindigen van de onderneming bij een inbreuk op IE-rechten
      Lees meer
      Is de vormgeving van een industrieel product beschermd?
      Lees meer
      Doordacht samenwerken geeft meer macht
      Lees meer
      Hoever mag je gaan bij het nabootsen van een stijl/concept?
      Lees meer
      Adidas merk onderuit door nieuwe uitspraak
      Lees meer
      Aanvraag Tommy Hilfiger bescherming auteursrechten afgewezen
      Lees meer
      Domeinnamen en merken: het wil nog wel eens botsen
      Lees meer
      Hoe bescherm ik mijn intellectuele eigendom bij een faillissement?
      Lees meer
      Software
      Lees meer
      Privacyrecht
      Lees meer
      BG.legal participeert in onderzoek naar gebruik van big data en AI door zorginstellingen
      Lees meer
      Uitleg begrip operationeel in ICT-aanbesteding
      Lees meer
      Wat is schade bij illegaal gebruik software?
      Lees meer
      Werkgever aansprakelijk voor door werknemer illegaal gekopieerde software?
      Lees meer
      Een medewerker downloadt illegaal, werkgever betaalt de rekening
      Lees meer
      BG.tech
      Lees meer
      Vacatures
      Lees meer